TỨ DIỆU ĐẾ LÀ GÌ?

Ý nghĩa Tứ Diệu Đế

• Tứ: bốn.

• Diệu: nhiệm mầu.

• Đế: chắc thật.

• Khổ, Tập → nhân quả thế gian (nhiễm).

• Diệt, Đạo → nhân quả xuất thế gian (tịnh), đưa đến giải thoát sanh tử.

Khổ Đế – Chân lý về nỗi khổ

• Khổ về vật chất: sanh, già, bệnh, chết.

• Khổ về tinh thần: yêu thương xa lìa, oán ghét gặp gỡ, mong cầu không toại ý, khổ do năm ấm (sắc, thọ, tưởng, hành, thức) chi phối.

Tập Đế – Chân lý về nguyên nhân của khổ

Diệt Đế – Chân lý về sự diệt khổ

• Hữu dư y Niết Bàn: diệt phiền não nhưng thân ngũ uẩn vẫn còn.

• Vô dư y Niết Bàn: chấm dứt cả phiền não lẫn thân ngũ uẩn.

Đạo Đế – Con đường diệt khổ

• Chánh Kiến – thấy biết Tứ Đế như thật, lìa tà kiến.

• Chánh Tư Duy – suy nghĩ về ly dục, vô sân, bất hại.

• Chánh Ngữ – không nói dối, không ác khẩu, không hai lưỡi, không phù phiếm.

• Chánh Nghiệp – hành động chân chánh, không sát sanh, trộm cắp, tà dâm.

• Chánh Mạng – sống bằng nghề nghiệp lương thiện.

• Chánh Tinh Tấn – siêng năng đoạn ác, tu thiện.

• Chánh Niệm – thường quán thân, thọ, tâm, pháp.

• Chánh Định – an trú tâm trong Tứ Thiền, đạt trạng thái tịch tịnh.

Tóm lại

• Thấy rõ bản chất khổ đau (Khổ Đế).

• Nhận ra nguyên nhân của khổ (Tập Đế).

• Hướng đến sự chấm dứt khổ đau (Diệt Đế).

• Đi theo con đường thực hành giải thoát (Đạo Đế).